Komisarz wyborczy odrzucił wniosek o przeprowadzenie referendum ws. odwołania prezydent Gliwic Katarzyny Kuczyńskiej-Budki. Zakwestionował 39 proc. złożonych pod nim podpisów poparcia – poinformowała delegatura Krajowego Biura Wyborczego w Katowicach.
Referendum ws. odwołania prezydenta miasta może odbyć się na wniosek co najmniej 10 proc. uprawnionych do głosowania mieszkańców. W przypadku Gliwic było to 12,7 tys.
Komisarz wyborczy w postanowieniu poinformował, że grupa referendalna dostarczyła wniosek o przeprowadzenie referendum z 18,1 tys. podpisów. Spośród nich 11 tys. zakwalifikował jako prawidłowe, a 7,1 tys. jako wadliwe. Poziom błędów wyniósł 39 proc.
„Ustawowy wymóg dla ważności wniosku o zarządzenie referendum nie został spełniony z powodu braku wymaganej liczby prawidłowo złożonych podpisów” – poinformował komisarz wyborczy.
Zakwestionowane podpisy
Najwięcej błędów dotyczyło innego lub niepełnego adresu (2,9 tys.) oraz braku praw wyborczych na właściwym obszarze (2,1 tys.). W dalszej kolejności dot. wielokrotnego poparcia (729), błędnego, niepełnego lub nieczytelnego numeru PESEL (514) i braku wyborcy w Centralnym Rejestrze Wyborców (330).
„Należy podkreślić, że w wyniku weryfikacji numerów PESEL niewystępujących w Centralnym Rejestrze Wyborców ujawniono 245 numerów PESEL osób zmarłych. (…) Liczba osób zmarłych przed datą udzielenia rzekomego poparcia na kartach poparcia wskazuje na zbieranie podpisów w sposób niezgodny z ustawą o referendum lokalnym. Wśród ujawnionych danych podpisów osób zmarłych na listach, najdawniej datowany zgon pochodzi z 2010 r.” – podkreślił komisarz wyborczy.
Zapowiedział złożenie w tej sprawie do prokuratury zawiadomienia o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
Inicjatorzy referendum zapowiedzieli, że złożą przysługującą im skargę na postanowienie komisarza wyborczego. Swoje zastrzeżenia zgłaszali już na etapie weryfikacji podpisów. Nie podzielił ich komisarz wyborczy.
Kuczyńska-Budka, prywatnie żona prominentnego polityka KO Borysa Budki, została wybrana na urząd prezydenta Gliwic w 2024 r. To pierwsza kobieta w historii miasta na tym stanowisku. Jest związana z Koalicją Obywatelską. Wcześniej była miejską radną. Pracowała m.in. w biurach polityków KO, na stanowiskach związanych z komunikacją i dialogiem w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Śląskiego, Śląskim Urzędzie Wojewódzkim oraz Urzędzie Miejskim w Zabrzu, czyli większość życia na państwowym garnuszku.
Referenda na Śląsku
Dotychczas w woj. śląskim przeprowadzono cztery referenda, które zakończyły się odwołaniem władz miejskich. W 2026 r. mieszkańcy odwołali prezydenta Częstochowy Krzysztofa Matyjaszczyka wraz z radą miasta. W 2025 r. mieszkańcy odwołali prezydentkę Zabrza Agnieszkę Rupniewską. Frekwencja okazała się zbyt niska, żeby odwołać radę miasta. W 2009 r. mieszkańcy odwołali prezydenta Częstochowy Tadeusza Wronę. W 2012 r. prezydenta Bytomia Piotra Koja wraz z radą miejską.
Bez powodzenia w 2009 r. próbowano odwołać prezydenta Gliwic Zygmunta Frankiewicza wraz z radą miasta. W 2012 r. prezydent Rudy Śląskiej Grażynę Dziedzic wraz z radą miasta, a w 2017 r. prezydenta Bytomia Damiana Bartylę. We wszystkich trzech przypadkach frekwencja podczas referendum okazała się zbyt niska.