Rosja żąda wycofania wojsk NATO z Polski i innych państw wschodniej flanki – tak „New York Times” relacjonuje dokument z zamkniętych rozmów w Abu Zabi. To nieoficjalny „non-paper” z 10 listopada, bez nagłówka i podpisu. Kreml wraca w nim do postulatów sprzed inwazji na Ukrainę, w tym do granic Sojuszu z 1997 roku. Amerykańscy wysłannicy, według anonimowego urzędnika USA, odpowiedzieli, że od grudnia 2021 roku wiele się zmieniło.
Rosja żąda wycofania NATO z Polski. Co jest w dokumencie
Gazeta pisze, że rosyjscy urzędnicy rozesłali w tym tygodniu dokument. Kopię „New York Times” uzyskał od osoby biorącej udział w negocjacjach. Autentyczność potwierdziła druga osoba zaznajomiona z rozmowami.
Według „NYT” Moskwa chce, by NATO wycofało wojska i bazy do granic sojuszu z 1997 roku. Gazeta zaznacza, że osłabiłoby to obronę najbardziej narażonych członków, takich jak Polska oraz Estonia, Łotwa i Litwa. Relacja mówi też o wycofaniu sił ze wschodniej flanki „w Polsce i w krajach bałtyckich”. Mowa więc o obecności NATO, a nie o polskiej armii.
Dokument ma również wykluczyć dalsze rozszerzanie sojuszu oraz „jakąkolwiek działalność militarną” na Ukrainie, w Europie Wschodniej, na Kaukazie Południowym i w Azji Środkowej. Rosja chce końca „dostaw jakiegokolwiek rodzaju zachodniego uzbrojenia, sprzętu wojskowego i produktów na Ukrainę”. Wejście Ukrainy do UE Kreml miałby zaakceptować tylko wtedy, gdy Kijów nie wejdzie do wspólnej polityki obronnej Unii.
Dziennik dodaje, że Moskwa zaostrzyła stanowisko z 2021 roku. Wtedy chciała końca amerykańskiego „nuclear sharing”. Teraz ma też żądać, by Francja i Wielka Brytania wykluczyły użycie własnej broni jądrowej do ochrony innych państw europejskich.
Co odpowiedzieli Amerykanie i Polska
Rosyjscy urzędnicy mieli przedstawić tekst jako pozycję otwierającą. Sygnalizowali, że Władimir Putin może jeszcze wykazać elastyczność. Według osób obecnych przy tych wypowiedziach Rosjanie argumentowali, że podział na strefy wpływów USA i ZSRR zmniejszał ryzyko konfliktu. Dziennik przypomina jednak, że Europa była wtedy areną konfrontacji mocarstw nuklearnych.
Anonimowy urzędnik USA powiedział gazecie, że Steve Witkoff i Jared Kushner stwierdzili, iż od grudnia 2021 roku wiele się zmieniło. Wezwali też, by patrzeć w przyszłość. Ten sam urzędnik dodał, że wysłannicy Donalda Trumpa są otwarci na nowe propozycje Moskwy z konkretnymi krokami Rosji na rzecz zmniejszenia napięć. To relacja urzędnika, nie imienna deklaracja.
Po Abu Zabi Witkoff i Kushner jechali do Moskwy, a potem do Dublina. Kushner oświadczył później, że umowy nie da się zamknąć „bez Europejczyków przy stole”. Premier Donald Tusk odrzucił rosyjskie warunki. W Dublinie powiedział, że ich przyjęcie „oznaczałoby bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa Polski”. Wczoraj pisaliśmy, że Tusk informował o przekazach Amerykanów dla Polski i innych państw Europy.
Komentarz George’a Friedmana
George Friedman, amerykański analityk geopolityczny, założyciel Geopolitical Futures, skomentował sprawę na platformie X. „Moskwa żąda ograniczenia sił NATO w Polsce i innych krajach wschodnich oraz wstrzymania dalszego rozszerzania Sojuszu, szczególnie o Ukrainę” – napisał. Dodał, że Rosja przez pięć lat nie pokonała Ukrainy, a Polska stała się znaczącą potęgą regionalną. Teraz, jego zdaniem, Moskwa chce przy stole osiągnąć cele, które motywowały inwazję.
„Propozycja Rosji jest ryzykowna. Odrzucenie jej również” – stwierdził. Zapytał, czy Polska, najbardziej na wschód wysunięta poważna potęga NATO, może to przyjąć i czy może liczyć na resztę Europy przy egzekwowaniu takiego układu. Zaznaczył, że żadne państwo europejskie nie było obecne na tych rozmowach, a reakcje w Europie będą kluczowe i z pewnością podzielone.
Moscow is demanding limits on NATO forces in Poland and other eastern countries and no NATO expansion, particularly in Ukraine. It is also demanding a role in the security structure of Eastern Europe, as well as normalized economic ties with Europe.
It’s clear that Russia,…
— George Friedman (@George_Friedman) 13 listopada 2026
Źródła: The New York Times.