Zanosi się na oficjalną rezygnację Alternatywy dla Niemiec z jej dotychczasowych głównych postulatów w sprawach Unii Europejskiej: możliwie szybkiego wystąpienia Niemiec z systemu waluty euro, a następnie opuszczenia UE.
Wygląda na to, że liderzy narodowo-konserwatywnej Alternatywy dla Niemiec (AfD) już całkiem poważnie myślą o objęciu władzy rządowej w Niemczech – już po najbliższych terminowych wyborach do Bundestagu, zaplanowanych na marzec 2029 r. A może nawet wcześniej.
Świadczą o tym nie tylko bardzo dobre dla AfD wyniki październikowych sondaży wyborczego poparcia – wykazujące aż 27–30 proc. poparcia tej partii w skali całych Niemiec (przy raptem 18–23 proc. dla CDU-CSU i 12–14 proc. dla SPD), ale także publiczne wypowiedzi liderów i posłów tej partii, od ponad 13 lat mocno opozycyjnej wobec kolejnych rządów RFN i ich polityki, a także konsekwentnie opozycyjnej wobec polityki władz i ustroju Unii Europejskiej.
Świadczy o tym między innymi ważne wystąpienie przewodniczącej AfD na konferencji prasowej w Strasburgu – 21 października. Alicja Weidel powiedziała wówczas między innymi, że przejęcie przez jej partię władzy w Niemczech jest już tylko „kwestią czasu”, a po tym przejęciu rządu federalnego nastąpi etap „zmieniania” Unii Europejskiej.
A jeszcze do 4 października br. wydawało się, że Alternatywa dla Niemiec chce możliwie szybkiego i całkowitego wystąpienia Niemiec z systemu waluty euro i następnie z UE. A więc rozmontowania i likwidacji obecnej Unii Europejskiej, tj. systemu neo-sowieckiej eurokomuny („europejskiej wspólnoty”) różnych lewicowych partii, organizacji, urzędów, banków i mediów „europejskich”. Wydawało się także, że AfD chce likwidacji decyzyjnego centrum w coraz bardziej euro-komunistycznej Brukseli itd.
Ale tego dnia wieczorem największa gazeta Niemiec – dziennik „Bild” – i jego portal, opisał tezy i postulaty poufnego „strategicznego dokumentu” AfD dotyczącego planu przyszłej polityki tej partii wobec UE. Okazało się, że nastąpiła zasadnicza zmiana koncepcji AfD w sprawach UE, że po ewentualnym objęciu w Niemczech rządów, postulat możliwie szybkiego wyjścia Niemiec z UE już nie będzie naczelnym priorytetem AfD.
Nowy plan tej partii zakłada odejście od koncepcji szybkiego opuszczenia systemu waluty euro i Unii Europejskiej przez RFN na rzecz strukturalnej reformy UE od środka. Ten plan przewiduje przekształcenie UE w „Związek Suwerennych Narodów”, znaczne ograniczenie kompetencji obecnej Komisji Unii Europejskiej oraz uzależnienie ewentualnego referendum w sprawie dalszego członkostwa Niemiec w UE od ewentualnego fiaska negocjacji nowego rządu Niemiec w kwestiach UE.
Plan „pieriestrojki” UE?
Okazało się więc, że AfD w tym wewnątrzpartyjnym dokumencie wręcz „narusza swój własny mit założycielski”, jak napisał „Bild”. Bo proponuje dalszą obecność Niemiec w UE i nawet utrzymanie systemu waluty euro z udziałem Niemiec – byle tylko Unia Europejska i jej system walutowy zostały odpowiednio zreformowane i „przebudowane” [zapewne po to, żeby lepiej służyły interesom Niemiec].
Według ww. dokumentu AfD, ponoć opracowanego, przedyskutowanego i wstępnie zaakceptowanego przez kierowników i posłów AfD z różnych szczebli już w końcu sierpnia br., państwa członkowskie unii walutowej powinny same zajmować się własnymi długami i finansowymi problemami – tak, aby nie obciążać tym innych państw UE. Ponadto dotychczasowa pozycja i władza Europejskiego Banku Centralnego miałaby zostać ograniczona i osłabiona.
Wygląda więc na to, że w wizji kierownictwa AfD generalnie system waluty euro miałby jednak zostać wzmocniony, bo oparty na bardziej racjonalnych i czysto ekonomicznych zasadach – bez „wspólnotowej” i soc-demokratycznej ideologii itd. Wunderbar!
Okazało się też, wbrew wcześniejszym wyobrażeniom niektórych obserwatorów, że Alternatywa dla Niemiec już nie postuluje jakiejkolwiek likwidacji dawnych „wspólnotowych” traktatów czy samej Unii Europejskiej. UE miałaby bowiem zostać „przebudowana” i „przekształcona” i stać się „związkiem suwerennych narodów”.
I powinna skupiać się na takich kwestiach, jak pomyślny rozwój wspólnego rynku i handlu, skuteczna ochrona zewnętrznych granic UE, sprawy obrony i bezpieczeństwa oraz wybrane wspólne projekty technologiczne i infrastrukturalne. A w razie niewydolności skutecznej ochrony zewnętrznych granic UE, przede wszystkim przed nielegalnymi „migrantami”, kierownictwo AfD postuluje opuszczenie przez Niemcy układu z Schengen [z 1985 r.]. Sehr schön und demokratisch!
Tu należy zapytać, czy ta postulowana skuteczna ochrona granic UE i Niemiec (zapewne nie tylko przed nachodźcami z Afryki, Azji i innych stron) i zarządzanie przez przyszłe władze UE wspólnym bezpieczeństwem krajów „wspólnoty” nie oznaczałoby w praktyce, podobnie jak dziś, silnego ograniczania i stopniowego „wypłukiwania” suwerenności mniejszych państw UE?
Z relacji „Bilda” i innych mediów wynika też, że AfD opowiada się także, wbrew swoim publicznym zapowiedziom z lat poprzednich, za zachowaniem tzw. Parlamentu Europejskiego – choć z dużymi zmianami. Według obecnego planu AfD powinien bowiem nastąpić koniec rytualnych wyborów ponad 700 europosłów przez setki milionów obywateli krajów UE – na ogół przecież słabo zorientowanych w sprawach europejskich i UE. A nowy parlament odnowionej UE miałby skupiać wyłącznie posłów-delegatów wskazanych przez wszystkie parlamenty państw UE. Richtig!
Tezy przewodniczącej AfD
Uzupełnieniem i rozwinięciem tych tez i postulatów AfD było wystąpienie szefowej tej partii na konferencji prasowej – zorganizowanej przez kilku europosłów AfD w parlamencie UE w Strasburgu. 21 października współprzewodnicząca AfD Alicja Weidel, podczas swego kilkudziesięciominutowego spotkania z dziennikarzami, mówiła tam o pożądanej wizji Unii Europejskiej. Stwierdziła między innymi, że Unia w jej obecnej postaci wymaga „gruntownych reform”, w tym zmniejszenia ilości kompetencji, władzy i składu brukselskiej Komisji Unii Europejskiej, a także redukcji ogromnej liczby jej urzędników.
Weidel potwierdziła, że pożądana byłaby też likwidacja bezpośrednich wyborów posłów do parlamentu UE. Bo ci posłowie – przedstawiciele krajów UE – powinni być delegowani przez parlamenty i rządy suwerennych państw – członków UE. Powinno ich być w sumie kilkakrotnie mniej niż obecnie.
Ten „nowy układ dla Europy” wymagałby także rewizji traktatów Unii Europejskiej, ograniczenia uprawnień wszystkich instytucji UE i znacznego zmniejszenia unijnego budżetu. A także zezwolenia przyszłemu rządowi RFN, w razie ważnej potrzeby, na wycofanie się ze wspólnej polityki UE i z traktatu z Schengen. Przewodnicząca AfD dopuszcza także możliwość przyszłego niemieckiego referendum w sprawie wyjścia Niemiec z UE – w razie niepowodzenia postulowanej „reformy” i „przebudowy” UE.
Widać więc dość wyraźnie, że zgodnie z ww. programowym dokumentem AfD i opiniami przewodniczącej Weidel, jej partia, przynajmniej w pierwszym [kilkuletnim?] okresie po uzyskaniu władzy w RFN, nie zamierza dążyć do wyprowadzenia Niemiec ani z systemu waluty euro, ani z UE. Zamiast tego AfD postuluje rewizję traktatów Unii Europejskiej, ograniczenie uprawnień obecnych instytucji UE i znaczne zmniejszenie jej budżetu.
Alicja Weidel powiedziała też między innymi: „Chcielibyśmy przebudować i zreformować Unię Europejską” i oprzeć Unię na trzech głównych zasadach: pomocniczości, odpowiedzialności i suwerenności, więc poszczególne kompetencje należy umieścić „na najniższym szczeblu decyzyjnym”. W związku z tym ani państwo, ani Komisja Europejska – „niepochodząca z wyborów” – „nie powinny ingerować w prywatne decyzje obywateli”.
Weidel oceniła, że obecna Unia Europejska „nie jest już grupą suwerennych państw”, a suwerenne decyzje powinny zapadać w narodowych parlamentach i rządach, gdzie zasiadają wybrani przedstawiciele narodów, a nie w Brukseli czy Strasburgu.
Przysługujące komisarzom UE od lat prawo inicjatywy ustawodawczej określiła „ogromnym zakłóceniem mechanizmów kontroli i równowagi” oraz „demokratycznego procesu decyzyjnego” (wg dw.com).
Szefowa AfD zarzuciła też władzom UE nieprzestrzeganie jej własnych traktatowych reguł – m.in. w kwestii prawnie dopuszczalnego publicznego długu państw i tego, czy Europejski Bank Centralny powinien lub może gwarantować spłacanie długów państw.
Przekonywała, że jeśli UE nie jest w stanie skutecznie chronić swoich granic zewnętrznych, to decyzja o ochronie granic narodowych powinna należeć do suwerennych państw. Dodała, że w razie dalszej niezdolności władz UE do ochrony jej granic zewnętrznych, poszczególne państwa powinny mieć „prawo weta, żeby wypisać się z tego chaosu”. Sehr richtig!
W wystąpieniu Alicji Weidel nie zabrakło też kilku wolnościowych haseł w sprawach gospodarczych, jak np. wzmiankowanego przez nią „powrotu do wolnej gospodarki rynkowej” i do tradycyjnej „swobody producentów i konsumentów”. Szefowa AfD uznała także za konieczne „drastyczne zmniejszenie wydatków państwa” i redukcję długów.
Nie podała jednak, może tylko z braku czasu, żadnych szczegółów planów AfD w tych kwestiach. Przy tej okazji oskarżyła natomiast obecną Komisję Europejską o „krępowanie gospodarki i ograniczanie [gospodarczych] możliwości” firm i krajów.
Zapowiedziała też, że w przyszłości Niemcy nie będą już współfinansować UE w takim stopniu jak dotychczas. Bo „kiedy już będziemy rządzić, a będziemy rządzić, chcemy wnieść swój sprawiedliwy wkład do wspólnoty europejskiej”, ale „chcemy jednak, żeby zakończyły się czasy, w których my, Niemcy, jesteśmy mistrzami Europy w płaceniu” (wg DPA).
Towarzyszący p. Weidel na tej konferencji prasowej posłowie AfD z frakcji Europa Suwerennych Narodów – René Aust i Alexander Sell, także krytykowali obecny ustrój i politykę UE. Chcą oni między innymi, aby „stosunki między szczeblem europejskim a krajowym zostały ponownie przywrócone do właściwej równowagi”. I także zadeklarowali, iż kiedyś „miną czasy, w których my, Niemcy, jesteśmy kasjerem Europy”.
Jednak mimo tych i innych stanowczych słów, trudno oprzeć się wrażeniu, że przynajmniej niektórzy posłowie i liderzy AfD w kwestiach UE już nie są tak stanowczy i twardzi, jak byli jeszcze kilka miesięcy temu. Chyba trochę wymiękli – z jakiego powodu? A może to tylko ich polityczna taktyka?
Tomasz Mysłek
Tekst ukazał się w tygodniku „Najwyższy CZAS!” nr 45-46, 2 – 15 listopada 2026 r. Do nabycia w najlepszych salonach prasowych lub w e-wydaniu na stronie Biblioteki Wolności.