NATO w zamian za Donbas – takie pytanie Amerykanie po raz pierwszy zadali Ukrainie. Przekazał to w piątek prezydent Wołodymyr Zełeński. Podkreślił, że konkretnej propozycji na razie nie ma. Dodał, że Ukraina nie oddaje ziemi, a decyzji o ewentualnym pakiecie nie podejmie sam.
Rozmowę z dziennikarzami relacjonowała w sobotę 14 listopada agencja Interfax-Ukraina. Portal The Kyiv Independent przytoczył kluczowe słowa prezydenta:
⚡️US floats NATO membership for Ukraine in exchange for Donbas withdrawal, Zelensky says.
"The Americans raised the question: 'What if Ukraine joins NATO? Would Ukraine withdraw from Donbas?' This was the first time this issue had been raised," President Volodymyr Zelensky told…
— The Kyiv Independent (@KyivIndependent) 14 listopada 2026
NATO w zamian za Donbas. Co dokładnie powiedziano
„Wielokrotnie mówiłem, że Ukraina nie wycofuje się i nie oddaje swoich ziem terrorystom. Amerykanie postawili pytanie: »A jeśli Ukraina będzie w NATO, Ukraina wyjdzie z Donbasu?«. To było po raz pierwszy” – powiedział Zełeński. Taki zapis podał korespondent Interfax-Ukraina, obecny na spotkaniu.
Nie jest to formalna oferta. Prezydent zaznaczył, że z partnerami omawia kompleksowy pakiet, który mógłby paść przy negocjacjach. Miałby objąć konkretne gwarancje NATO i Unii Europejskiej oraz silną ukraińską armię. Chodzi o liczebność, uzbrojenie i wsparcie finansowe przez określony czas. Do tego dochodzi „Prosperity Plan”, czyli plan odbudowy z jasno wskazanymi źródłami pieniędzy. „Potrzebne są konkrety, których jeszcze nie ma. Wszystko jest wciąż przedmiotem rozmów” – dodał, cytowany przez The Kyiv Independent.
Jeśli strona amerykańska i pozostali partnerzy z NATO potwierdzą taki pakiet, Zełeński zapowiada otwarty dialog ze społeczeństwem. „Nie mam prawa podejmować tej decyzji samodzielnie” – oświadczył. Zaznaczył też, że nie może być mowy o uznaniu okupowanych ziem za rosyjskie.
Jeszcze w październiku pojawiały się doniesienia o planie, w którym Ukraina miałaby wejść do Unii, ale nie do NATO. Teraz prezydent mówi, że temat Sojuszu wrócił. Rozmowy toczą się w cieniu negocjacji USA z Rosją, o których Waszyngton informował też europejskie stolice. Na stole są również rosyjskie żądania dotyczące obecności NATO w Polsce i na wschodniej flance.
Gwarancje bez amerykańskich żołnierzy
Zełeński przypomniał, że Kijów zabiegał o gwarancje wzorowane na art. 5 Traktatu Północnoatlantyckiego, czyli o zbiorową obronę. Jak dodał, strona amerykańska mówi teraz o rozwiązaniu podobnym do art. 4 i 5. Artykuł 4 przewiduje konsultacje, gdy zagrożone jest bezpieczeństwo sojusznika.
Jego pytanie do Amerykanów brzmiało: jeśli dadzą „coś podobnego do NATO”, czy na ukraińskiej ziemi będą amerykańscy żołnierze? Odpowiedź, według prezydenta, brzmiała: „Nie”.
USA porównują te gwarancje do porozumień z Izraelem i niektórymi państwami Bliskiego Wschodu. Zełeński zwrócił jednak uwagę, że w tych krajach jest obecność amerykańska: lotnictwo, marynarka i bazy. Gdy Iran je atakował, obrona baz oznaczała też obronę terytorium, między innymi systemami Patriot. Dlatego, mówił, trzeba jasno ustalić, jak gwarancje dla Ukrainy miałyby działać w praktyce.
Amunicja do F-16. Dania, nie tylko USA
Osobno prezydent mówił o potrzebach lotnictwa. Potrzeba 800 tys. sztuk amunicji 20 mm do działek F-16 na pół roku. Chodzi o zestrzeliwanie odrzutowych dronów typu Shahed. Podczas wizyty w Danii uzgodniono, że Kopenhaga zajmie się tą sprawą – poinformował Ukrinform. To nie jest więc element amerykańskiej „oferty” ws. Donbasu.
Zełeński dodał, że Ukraina potrzebuje jednocześnie 2,5 raza więcej F-16 w powietrzu, niż obecnie używa. Na papierze samoloty są, ale stale przechodzą remonty, bo nie są nowe. Nad tym Kijów pracuje także z Amerykanami, przed kolejnym spotkaniem w formacie Ramstein.
Źródła: Interfax-Ukraina, The Kyiv Independent, Ukrinform.