Prezydent Karol Nawrocki, sprawujący urząd od 6 sierpnia 2025 r., w 2026 roku stosunkowo rzadko korzysta z konstytucyjnej prerogatywy nadawania polskiego obywatelstwa. Według danych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA), do których dotarły media, do 30 września 2026 r. głowa państwa nadała obywatelstwo polskie 62 cudzoziemcom.
Największą grupę stanowili obywatele Ukrainy – 36 osób (ponad połowa wszystkich decyzji). Kolejne miejsca zajęli:
- obywatele Izraela – 8 osób,
- obywatele Wietnamu – 6 osób,
- obywatele Białorusi – 2 osoby,
- obywatele Turcji – 2 osoby.
Po jednej osobie obywatelstwo otrzymało z: Bułgarii, Egiptu, Hiszpanii, Niemiec, Republiki Południowej Afryki, Słowacji, Stanów Zjednoczonych i Tunezji.
Dane obejmują zarówno osoby dorosłe, jak i dzieci. Decyzje prezydenta mają charakter uznaniowy – nie są ograniczone formalnymi warunkami pobytu czy języka, które obowiązują w trybie uznania za obywatela polskiego prowadzonym przez wojewodów.
Znacznie mniej niż za Dudy
Skala nadawania obywatelstwa przez prezydenta Karola Nawrockiego jest wyraźnie mniejsza niż w poprzednich latach, za prezydentury Andrzeja Dudy.
W całym 2025 r. (częściowo jeszcze za Dudy, a następnie Nawrockiego) wydano 996 decyzji o nadaniu obywatelstwa. Dla porównania w 2022 r. wydano ponad 2550 takich decyzji, a ponad 1400 z nich dotyczyło Ukraińców.
Do końca września 2026 r. prezydent Karol Nawrocki nadał polskie obywatelstwo 62 osobom, z dominującą rolą obywateli Ukrainy. Liczba ta jest wielokrotnie niższa niż w latach wcześniejszych, co odzwierciedla bardziej restrykcyjne podejście do tej prerogatywy. Dane mogą się jeszcze rzecz jasna zmienić w ostatnim kwartale roku.
Nadawanie obywatelstwa
Nadanie obywatelstwa polskiego przez Prezydenta RP to konstytucyjna prerogatywa wynikająca z art. 18 ustawy o obywatelstwie polskim oraz art. 137 Konstytucji. W przeciwieństwie do trybu uznania za obywatela polskiego (prowadzonego przez wojewodę), decyzja prezydenta ma charakter całkowicie uznaniowy. Głowa państwa nie jest związana żadnymi sztywnymi warunkami, takimi jak minimalny okres pobytu, znajomość języka na poziomie B1, stabilne źródło dochodu czy tytuł prawny do lokalu.
Wniosek o nadanie obywatelstwa składa się za pośrednictwem wojewody (w przypadku osób mieszkających w Polsce) lub konsula RP (osoby za granicą). Następnie trafia on do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, które zasięga opinii m.in. Policji i Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Prezydent wydaje postanowienie o nadaniu lub odmowie – bez obowiązku uzasadnienia i bez możliwości odwołania. Obywatelstwo nabywa się z dniem wydania postanowienia.