Gotówka to wolność, a jej likwidacja to najprostsza droga do pełnej kontroli nad obywatelem. Władze Pakistanu postanowiły przetestować ten scenariusz w praktyce, ogłaszając całkowite odejście od gotówki w Islamabadzie i całym regionie stołecznym jeszcze przed końcem 2026 roku.
Decyzja zapadła na najwyższym szczeblu i nie pozostawia złudzeń co do kierunku zmian. Rząd Pakistanu, władze Terytorium Stołecznego oraz administracja Islamabadu wydały w piątek, 13 listopada, wspólny komunikat, zapowiadając koniec ery papierowego pieniądza.
Już od 31 grudnia wszystkie urzędy miejskie i regionalne w stolicy przestaną przyjmować płatności gotówkowe. To jednak dopiero początek administracyjnej rewolucji, która ma objąć cały lokalny obrót gotówką.
Od urzędu do ulicznego straganu
Szczegóły operacji przedstawił wiceminister spraw wewnętrznych Pakistanu Talal Chaudhry. Zapowiedział on, że bezgotówkowy system obejmie nie tylko ścisłe centrum Islamabadu, ale również jego obrzeża oraz całe Terytorium Stołeczne.
Transformacja ma dotyczyć każdego przedsiębiorcy, bez względu na skalę działalności. W praktyce oznacza to, że terminale i płatności cyfrowe mają zastąpić banknoty zarówno w wielkich galeriach handlowych, jak i na najmniejszych ulicznych straganach.
Skala przedsięwzięcia jest ogromna, bo w samym Islamabadzie mieszka ok. 1,2 mln osób, a w całym regionie stołecznym kolejne 2,5 mln.
Koniec gotówki i pieniądz cyfrowy
Walka z gotówką trwa już od kilku lat, przesuwane są kolejne bariery, a Pakistan zrobił właśnie kolejny krok do pełnej kontroli. Zwolennicy tego modelu przekonują o wygodzie, nowoczesności i walce z szarą strefą.
Za tymi hasłami kryje się jednak ogromne zagrożenie. Gotówka to jeden z ostatnich gwarantów wolności, prywatności i niezależności.
Każda płatność kartą, telefonem czy kodem QR pozostawia trwały ślad w systemach bankowych i państwowych bazach danych. Gdy znika gotówka, państwo i instytucje finansowe zyskują wiedzę o tym, gdzie obywatel bywa, co kupuje i komu przekazuje swoje pieniądze.
Pieniądz zapisany wyłącznie na cyfrowym rachunku przestaje być w pełni własnością obywatela. Staje się jedynie zapisem w systemie kontrolowanym przez banki i administrację.
Niepokornemu obywatelowi można zablokować środki pieniężne jednym kliknięciem, o czym przekonali się chociażby kanadyjscy kierowcy ciężarówek protestujący przeciwko covidowym restrykcjom.
Całkiem osobnym wątkiem jest niestabilność systemu. Co i rusz jesteśmy świadkami przeróżnych globalnych awarii, a w przypadku Pakistanu awaria sieci energetycznej lub internetu z marszu sparaliżuje kilkumilionową aglomerację.
Zmierzamy do pełnej kontroli nad życiem obywateli.