Agencja Reutera poinformowała w czwartek, że amerykański rząd rozważa wypłacenie mieszkańcom Grenlandii jednorazowo 10-100 tys. dolarów, by skłonić ich do odłączenia się od Danii i przyłączenia do USA. Władze Grenlandii i Danii wykluczają przejęcie wyspy przez Stany Zjednoczone.
Wypłacenie jednorazowych świadczeń dla około 57 tys. mieszkańców Grenlandii to jeden z rozważanych w Białym Domu scenariuszy przejęcia wyspy, która jest autonomicznym terytorium Danii – napisał Reuters, powołując się na cztery osoby zaznajomione ze sprawą.
Dodano, że sam pomysł nie jest nowy, ale dyskusje nad takim rozwiązaniem ożywiły się w ostatnich dniach. Doradcy prezydenta Donalda Trumpa rozważają też wyższe kwoty, które miałyby zostać wypłacone Grenlandczykom – zaznaczyła agencja.
Gdyby każdy mieszkaniec wyspy otrzymał 100 tys. dolarów, USA musiałyby zapłacić w sumie blisko 6 mld dolarów.
Szczegóły planu są jednak nadal niejasne. Nie wiadomo, kiedy i jak Grenlandczycy mieliby otrzymać pieniądze, ani czego dokładnie w zamian oczekiwałby od nich amerykański rząd – podkreślił Reuters.
Po uprowadzeniu przez amerykańskie wojska 3 stycznia przywódcy Wenezueli Nicolasa Maduro, Trump i jego współpracownicy wrócili do wygłaszanych już wcześniej zapowiedzi przejęcia Grenlandii.
„Prezydent Trump dał jasno do zrozumienia, że pozyskanie Grenlandii jest priorytetem bezpieczeństwa narodowego Stanów Zjednoczonych i jest kluczowe dla odstraszenia naszych przeciwników w regionie Arktyki” – napisała rzecznik Białego Domu Karoline Leavitt w odpowiedzi na pytania PAP i innych mediów o ostatnie wypowiedzi prezydenta.
Zapowiedziom Trumpa stanowczo sprzeciwiają się władze zarówno Grenlandii, jak i Danii.
Przywódcy Polski, Danii, Francji, Hiszpanii, Niemiec, Wielkiej Brytanii i Włoch wydali we wtorek wspólne oświadczenie, w którym podkreślili, że tylko Dania i Grenlandią mogą podejmować decyzje dotyczące przyszłości wyspy.
Na Grenlandii od dawna toczy się dyskusja o ogłoszeniu niepodległości i odłączeniu się od Danii. Obawy o koszty ekonomiczne takiej decyzji powstrzymują jednak lokalne władze przed rozpisaniem referendum w tej sprawie – zaznaczył Reuters.
Według sondaży większość Grenlandczyków popiera odłączenie się od Danii, ale równocześnie sprzeciwia się przyłączeniu do USA.
Jedną z metod faktycznego podporządkowania Grenlandii USA mogłoby być podpisanie z władzami wyspy umowy o wolnym stowarzyszeniu (Compact of Free Association – COFA) – napisał Reuters. Waszyngton zawarł już takie porozumienia z trzema krajami: Wyspami Marshalla, Palau i Mikronezją. Są to jednak niepodległe państwa.
Według agencji Reutera celem wypłacenia ewentualnych jednorazowych świadczeń mogłoby więc być skłonienie Grenlandczyków do poparcia niepodległości wyspy, a później zawarcia umowy typu COFA z USA.